Các loại xe cần cẩu thường được nhận diện theo bộ di chuyển, cách tổ chức khung máy và kết cấu cần. Bánh lốp, bánh xích, All Terrain, Rough Terrain và xe tải gắn cẩu là những nhóm tên người sử dụng hay gặp. Các tên này không nằm hoàn toàn ở cùng một cấp phân loại, nên cần hiểu quan hệ trước khi so sánh.
Một xe có thể đồng thời là cẩu bánh lốp, thuộc dòng All Terrain và dùng cần ống lồng. Nếu coi ba tên ấy là ba loại tách biệt, danh sách lựa chọn sẽ dễ bị trùng và gây nhầm khi yêu cầu báo giá.
Cẩu bánh lốp: nhóm rộng với nhiều cấu hình
Điểm nhận diện là bộ di chuyển sử dụng bánh lốp. Trong nhóm này có những máy được tổ chức để chuyển địa điểm qua đường và những máy thiên về di chuyển trong công trường. Cách bố trí cabin, số trục và hệ thống khung có thể khác nhau rõ rệt.
Không nên kết luận mọi cẩu bánh lốp đều có khả năng đi địa hình như nhau. Khả năng tiếp cận phải kiểm tra theo máy cụ thể, đường vào và điều kiện nền. Chọn bánh lốp chỉ là bước xác định nhóm, chưa phải kết luận máy phù hợp một ca nâng.
All terrain: kết hợp nhiều điều kiện di chuyển
All Terrain được tổ chức cho khả năng di chuyển trên đường và trong các điều kiện địa hình phù hợp thiết kế. Tadano giới thiệu dòng All Terrain với các hệ thống lái và treo hỗ trợ tính cơ động. Khả năng cụ thể khác nhau giữa các model.
Chữ All không có nghĩa xe đi được mọi nền đất hoặc được nâng ở mọi mặt bằng. Khi sử dụng, vẫn phải xác định tuyến tiếp cận, vị trí đứng, cấu hình chân chống và tải thực tế. Một chiếc xe cơ động vẫn có thể cần vận chuyển phụ kiện riêng.
Rough terrain: thiên về công việc tại hiện trường
Rough Terrain là nhóm thường được cân nhắc khi công trường cần thiết bị cơ động trong phạm vi làm việc. Hình dáng phổ biến có lốp địa hình và kết cấu gọn theo thiết kế của từng hãng. Không nên chỉ nhìn lốp lớn để xác định tên nhóm hoặc khả năng đi đường.
Việc đưa máy đến công trường và di chuyển máy bên trong công trường cần được tổ chức riêng. Máy phù hợp tại hiện trường chưa chắc là lựa chọn thuận tiện nhất cho chuỗi công việc phải chuyển qua nhiều địa điểm xa nhau trong ngày.
Cẩu bánh xích: không chỉ có cần giàn
Cẩu bánh xích sử dụng dải xích tiếp xúc nền và có nhiều cấu hình phần nâng. Nhiều người quen hình ảnh cần giàn, nhưng cũng có máy bánh xích dùng cần ống lồng. Dòng LTR của Liebherr là ví dụ chính thức về cấu hình bánh xích ống lồng.
Nhóm này cần được xem cùng mặt bằng, phương án vận chuyển và thời gian tổ chức máy. Bánh xích không xóa yêu cầu đánh giá nền. Khả năng di chuyển mang tải, nếu có, phải theo đúng hướng dẫn và bảng tải dành cho trạng thái đó.
Xe tải gắn cẩu: kết hợp chở và bốc dỡ
Xe tải gắn cẩu có sàn hoặc thùng chở hàng và một cơ cấu nâng được lắp phù hợp. Cấu hình có thể là cần gập hoặc dạng khác. Mục đích thường gặp là giao hàng rồi tự bốc dỡ trong phạm vi cẩu có thể tiếp cận.
Phải tách tải trọng chở khỏi sức nâng của bộ cẩu. Đồng thời kiểm tra xe có đủ sàn cho hàng và đủ phạm vi để dỡ tại điểm giao hay không. Không chọn phương án này chỉ vì muốn một xe làm mọi việc trong cùng chuyến.
Phân loại theo cần có ý nghĩa riêng
Cần ống lồng có các đoạn thu vào và triển khai theo cơ cấu thiết kế. Cần giàn dùng các đoạn kết cấu tổ chức theo cấu hình. Cần gập có khớp thay đổi tư thế. Mỗi kết cấu tạo cách tiếp cận và chuẩn bị khác nhau.
Không nên coi cần ống lồng luôn nhỏ hoặc cần giàn luôn thuộc bánh xích. Muốn biết sức nâng, chiều cao và tầm với, cần xem đúng model và cấu hình. Tên loại cần chỉ giúp đặt câu hỏi, không thay dữ liệu kỹ thuật.
Cẩu tháp và cẩu chuyên biệt nằm ở đâu?
Cẩu tháp thường được nhắc chung khi nói các loại cần cẩu trong xây dựng, nhưng không phải mọi cẩu tháp đều là xe di chuyển trên đường. Cẩu nổi hoặc cẩu chạy ray cũng có môi trường tổ chức khác. Chúng nên được phân loại theo kết cấu và ứng dụng thay vì ép vào nhóm xe bánh lốp.
Phân biệt phạm vi này giúp lập danh sách đúng. Nếu công việc cần hệ thống nâng phục vụ dài hạn tại một vị trí, lựa chọn có thể rộng hơn các xe cẩu đến làm theo ca. Cần đánh giá cả tổ chức công trình, không chỉ hoạt động nâng riêng lẻ.
Cách thu hẹp lựa chọn
- Xác định hàng, khối lượng, kích thước và điểm móc.
- Ghi vị trí lấy, đặt cùng cao độ và vật cản.
- Kiểm tra đường vào, nền và chỗ triển khai.
- Đối chiếu bảng tải của máy trong cấu hình dự kiến.
Đọc khái niệm xe cần cẩu và cách hiểu tên cẩu tự hành trước khi đi sâu từng dòng. Loại xe phù hợp là loại đáp ứng toàn bộ phương án, không phải loại có tên phổ biến nhất hoặc sức nâng danh nghĩa lớn nhất.
